Σαν σήμερα το...1895

1895 Πεθαίνει ο Φρίντριχ Ένγκελς, κορυφαία μορφή του παγκόσμιου εργατικού, επαναστατικού και κομμουνιστικού κινήματος. Ο Φ. Ένγκελς, από κοινού με τον Κ. Μαρξ, συνδιαμόρφωσαν και θεμελίωσαν την επιστημονική κοσμοθεωρία της εργατικής τάξης, αποδεικνύοντας το αναπόφευκτο, νομοτελειακό, πέρασμα της κοινωνίας από τον καπιταλισμό στον Κομμουνισμό. Από κοινού με τον Κ. Μαρξ, συνδιαμόρφωσαν και θεμελίωσαν την επιστημονική κοσμοθεωρία της εργατικής τάξης, αποδεικνύοντας το αναπόφευκτο, νομοτελειακό, πέρασμα της κοινωνίας από τον καπιταλισμό στον Κομμουνισμό.

Έδωσαν έτσι στην πρωτοπόρα επαναστατική τάξη τα όπλα για να γίνει τάξη για τον εαυτό της, προκειμένου να φέρει σε πέρας την ιστορική της αποστολή, την κοινωνική απελευθέρωση από την ταξική εκμετάλλευση. Ο Ένγκελς ασχολήθηκε ιδιαίτερα με τη θεμελίωση και την τεκμηρίωση της υλιστικής διαλεκτικής, αντιμετωπίζοντας πλήθος θεωρητικών προβλημάτων και αναλαμβάνοντας να αντικρούσει τις αντιεπιστημονικές απόψεις της ιδεαλιστικής φιλοσοφίας. Ανάμεσα στα πολλά έργα του που ξεχώρισαν, το «Αντι-Ντίρινγκ», η «Καταγωγή της Οικογένειας, της Ατομικής Ιδιοκτησίας και του Κράτους», «Ουτοπικός και Επιστημονικός Σοσιαλισμός», «Για το Ζήτημα της Κατοικίας» και πλήθος άλλα. Ο Ένγκελς συνδύασε τη συγγραφική του δραστηριότητα με την επαναστατική πάλη και πήρε μέρος σε πολλές επαναστατικές εξεγέρσεις, όπως στη Γερμανία και τη Γαλλία.

Ο θάνατός του, αν και αναμενόμενος, μιας και ο Ένγκελς ήταν άρρωστος από καιρό, έπεσε σαν κεραυνός στο διεθνές σοσιαλιστικό κίνημα. Ο Βίλχελμ Λίμπκνεχτ, ένας από τους ηγέτες τότε του Γερμανικού Σοσιαλδημοκρατικού Κόμματος, που είχε γνωριστεί και συνεργαστεί με τον Μαρξ και τον Ενγκελς, έγραψε: «Ο Στρατηγός [σ.σ. έτσι χαρακτήριζαν τον Ένγκελς] πέθανε χθες τη νύχτα 10.30… Παρόλο που το θάνατό του τον περιμέναμε, το πλήγμα ωστόσο ήταν σκληρό, φοβερό. Είχε πέσει σαν δέντρο που το κόβουν, ο γιγάντιος ήρωας του πνεύματος που είχε θεμελιώσει μαζί με τον Μαρξ τον επιστημονικό σοσιαλισμό και είχε διδάξει την τακτική του σοσιαλισμού... ο φίλος, ο σύμβουλος, ο οδηγός, ο μαχητής ήταν νεκρός».

Σαν σήμερα... 24 Ιούλη

Ο Νίκος Πλουμπίδης κατά τη διάρκεια της δίκης του

1953 Αρχίζει στο Διαρκές Στρατοδικείο Αθηνών η δίκη του Νίκου Πλουμπίδη. Μαζί του δικάστηκε ερήμην σύσσωμη σχεδόν η ηγεσία του ΚΚΕ και μια σειρά άλλα στελέχη. Παρά την προσπάθεια των Αρχών να εκμεταλλευτούν την άδικη κατηγορία του Κόμματος και να αξιοποιήσουν τη δίκη εναντίον του, ο Πλουμπίδης παρέμεινε αταλάντευτος, υπερασπιζόμενος το ΚΚΕ και δίνοντας ένα υπέροχο παράδειγμα ήθους, αρετής και αυτοθυσίας. Στην απολογία του, τόνισε μεταξύ άλλων:

«Η υπόθεσις που δικάζεται δεν είναι υπόθεσις κοινή. Δεν είναι υπόθεσις κατασκοπίας, αλλά υπόθεσις πολιτική. Είναι υπόθεσις ιδεολογική. Δεν δικάζετε τον Πλουμπίδη σαν δράστη του άλφα ή βήτα εγκλήματος, αλλά τον δικάζετε σαν κομμουνιστή ηγέτη… Κατά την προετοιμασία της δίκης, οι αντικομμουνιστικοί κύκλοι και οι εχθροί του Λαού προσεπάθησαν με κάθε μέσο να δυσφημίσουν το ΚΚΕ και τους ηγέτες του… Επειδή δεν μπορούν να σταματήσουν την ανάπτυξη του ΚΚ, πάνε να βρουν στοιχεία για να το μειώσουν στα μάτια του Λαού και να το συκοφαντήσουν. Γι’ αυτό γίνεται η σημερινή δίκη… Οι κομμουνισταί δεν είναι κατάσκοποι, γιατί οι κατάσκοποι αγοράζονται και πωλούνται, ενώ οι κομμουνισταί, ενώ μπορούν με μια δήλωση να σωθούν, δεν προδίδουν την ιδεολογία τους… Σήμερα, κύριοι, δε δικάζετε άτομα. Δικάζετε το ΚΚΕ. Και επ' αυτού δηλώνω, παρόλο ότι σήμερα όχι μόνο δεν έχω την τιμή να εκπροσωπώ το Κόμμα μου, αλλά έχω και πολεμική εναντίον μου, δηλώνω ότι αναλαμβάνω πλήρως τις ευθύνες για την πολιτική του Κόμματός μου... Ματαιοπονείτε, αν πιστεύετε ότι θα με κάνετε να στραφώ ενάντια στο Κόμμα μου».

1783 Γεννιέται ο Βενεζουελάνος στρατιωτικός και πολιτικός ηγέτης Σιμόν Μπολίβαρ, που έγινε σύμβολο του εθνικοαπελευθερωτικού αγώνα της Λατινικής Αμερικής κατά των Ισπανών.

1879 Πεθαίνει ο ποιητής και πολιτικός Αριστοτέλης Βαλαωρίτης.

1923 Υπογράφεται στη Λωζάννη η ομώνυμη συνθήκη μεταξύ της Τουρκίας και των δυνάμεων της Αντάντ. Η νέα συνθήκη κατάργησε ουσιαστικά την προηγούμενη των Σεβρών (1920). Η Τουρκία ανέκτησε μια σειρά εδαφών (την Ανατολική Θράκη, τη ζώνη της Σμύρνης, τη διεθνοποιημένη ζώνη των Στενών κ.ά.), ενώ συμφωνήθηκε και η ανταλλαγή των πληθυσμών με την Ελλάδα.

1929 Δημοσιεύεται έκκληση της Βαλκανικής Κομμουνιστικής Ομοσπονδίας για την ενίσχυση του ελληνικού λαού στην πάλη του κατά του Ιδιωνύμου.

1934 Δημοσιεύεται ο πεντάχρονος απολογισμός του Ιδιωνύμου: Επί κυβέρνησης Ε. Βενιζέλου δολοφονήθηκαν 27 εργάτες και αγρότες, συνελήφθησαν 13.050, από τους οποίους οι 2.400 καταδικάστηκαν συνολικά σε 2.054 χρόνια φυλακής και 884 χρόνια εξορίας. Στον πειθαρχικό ουλαμό Καλπακίου στάλθηκαν 120 κομμουνιστές φαντάροι. Επί κυβέρνησης Κ. Τσαλδάρη δολοφονήθηκαν 10 εργάτες και αγρότες, συνελήφθησαν 3.725, από τους οποίους οι 785 καταδικάστηκαν συνολικά σε 570 χρόνια φυλακής και 436 χρόνια εξορίας. Στο Καλπάκι στάλθηκαν 54 φαντάροι. Βασανίστηκαν επίσης 300 πολίτες, τραυματίστηκαν 305, απαγορεύτηκαν 160 συγκεντρώσεις, διαλύθηκαν βίαια άλλες 128, ενώ έγιναν και 138 επιδρομές σε γραφεία σωματείων, τυπογραφεία κλπ.

1943 Όντας στα πρόθυρα της στρατιωτικής και οικονομικής κατάρρευσης, το Μεγάλο Συμβούλιο της φασιστικής Ιταλίας ψηφίζει την απομάκρυνση του Μπενίτο Μουσολίνι από την εξουσία και τη μεταφορά ορισμένων από τις εξουσίες του στον βασιλιά Βίκτορ Εμμανουέλε. Την επόμενη μέρα ο ίδιος ο Μουσολίνι θα συλληφθεί.

1944 Στις 23 και 24 Ιούλη δυνάμεις του Ι Συντάγματος του ΕΛΑΣ αντιμετωπίζουν το μηχανοκίνητο τάγμα του Μπουραντά και ταγματασφαλίτες που έκαναν επιδρομή στην Καλλιθέα και τους απωθούν. Στις 24/7 1.000 περίπου Γερμανοί και ταγματασφαλίτες κυκλώνουν την Καλλιθέα και τους γύρω συνοικισμούς για να πιάσουν ομήρους. Στις συγκρούσεις που ακολούθησαν με τον ΕΛΑΣ, μια ομάδα 8 ΕΛΑΣιτών περικυκλώθηκε στο σπίτι αρ.10 της οδού Μπιζανίου και επί 5 ώρες απέκρουε τις επιθέσεις του εχθρού απορρίπτοντας κάθε πρόταση για παράδοση. Όλοι προτίμησαν να πέσουν νεκροί: Ο Γιάννης Ιωακειμίδης (17 ετών), ο Σπύρος Πουλημένος (17 ετών), ο Δημήτρης Γαλάτσος (19 ετών), ο Δημήτρης Βασιλειάδης (19 ετών), ο Ιορδάνης Παπαδόπουλος (20 ετών), ο Στέλιος Βιτζέντζος (20 ετών), ο Γιώργης Γυμνόπολος (21 ετών) και ο Γαβριήλ Μυριδινός (25 ετών). Την επομένη πάνω από 3.000 λαού πήραν μέρος στην κηδεία των ηρώων της οδού Μπιζανίου. Ο κόσμος, που στην πορεία πολλαπλασιάστηκε, στάθηκε γονατιστός και έψαλλε το πένθιμο εμβατήριο.

1966 Οι «έξι» της ΕΟΚ καταλήγουν σε συμφωνία για την οργάνωση της αγοράς και των τιμών των αγροτικών προϊόντων της Κοινότητας.

1966 Συνέρχεται το συνεχώς αναβαλλόμενο 16ο Συνέδριο της ΓΣΕΕ (24-26/7/1966), με τη συμμετοχή 566 αντιπροσώπων (που εκπροσωπούσαν μόλις τους 137.000 από τους 1.050.000 συνολικά εργατοϋπαλλήλους της χώρας). Ο εργατοπατέρας Φ. Μακρής επανεξελέγη με 328 ψήφους στη θέση του ΓΓ της ΓΣΕΕ, 20 περίπου μήνες μετά την απομάκρυνσή του. Στην απόφαση «επί των ιδεολογικών αρχών του Συνεδρίου», επιβεβαιώθηκε η «συνεργασία των τάξεων ως μέσου υπερασπίσεως [!] των εργατικών διεκδικήσεων», καταγγέλθηκε το κίνημα των συνδικαλιστικών οργανώσεων «115» και στιγματίστηκε - για μια ακόμη φορά - ο κομμουνισμός.

1967 Επεισοδιακή επίσκεψη του Ντε Γκολ στο Κεμπέκ, όπου ο Γάλλος Πρόεδρος τάσσεται ανοιχτά υπέρ της ανεξαρτησίας της γαλλόφωνης αυτής περιοχής.

1968 Η Βρετανία αποφασίζει την εγκατάσταση δύο σμηνών βομβαρδιστικών «Βουλκάν», με δυνατότητα μεταφοράς πυρηνικών όπλων, στην Κύπρο.

1980 Πεθαίνει ο Βρετανός ηθοποιός Πίτερ Σέλερς.

1985 Ο Αμερικανός πρόεδρος Ρ. Ρίγκαν και ο Κινέζος Πρόεδρος Λι Ξινγιάν υπογράφουν συμφωνία πυρηνικής συνεργασίας.

Σαν σήμερα... 23 Ιούλη

Ο Κωνσταντίνος Καραμανλής με το στρατηγό Φαίδωνα Γκιζίκη

1974 Η χούντα των συνταγματαρχών καταρρέει υπό το βάρος των εξελίξεων στην Κύπρο. Σε σύσκεψη, που πραγματοποιείται και με τη συμμετοχή πολιτικών παραγόντων, αποφασίζεται να κληθεί από το Παρίσι ο Κωνσταντίνος Καραμανλής. Στην Κύπρο, ο διορισμένος από τη χούντα Νίκος Σαμψών παραιτείται από την Προεδρία και τη θέση του παίρνει ο Γλαύκος Κληρίδης.

1821 Οι Έλληνες επαναστάτες καταλαμβάνουν το κάστρο της Μονεμβάσιας.

1833 Η Εκκλησία της Ελλάδος ανακηρύσσεται αυτοκέφαλη με βασιλικό διάταγμα. Το Πατριαρχείο της Κωνσταντινούπολης αρνείται να αναγνωρίσει την ενέργεια αυτή του νεοσύστατου ελληνικού κράτους.

1875 Πεθαίνει ο Ισαάκ Μέριτ Σίνγκερ, Αμερικανός εφευρέτης της πρώτης ραπτομηχανής.

1888 Γεννιέται ο Αμερικανός μυθιστοριογράφος Ρέιμοντ Τσάντλερ, δημιουργός του ντετέκτιβ Φίλιπ Μάρλοου.

1905 Γεννιέται ο Σοβιετικός αεροναυπηγός Αρτιόμ Μικογιάν, σχεδιαστής, μεταξύ άλλων, των αεροσκαφών τύπου «MIG». Ανάμεσα στις πολλές του διακρίσεις, ο Μικογιάν τιμήθηκε δύο φορές με τον τίτλο του «Ήρωα της Σοβιετικής Ένωσης» καθώς και με το Βραβείο Στάλιν (Κρατικό Βραβείο). Αναδείχθηκε 6 φορές βουλευτής του Ανώτατου Σοβιέτ της ΕΣΣΔ.

1908 Ξεσπά η επανάσταση των Νεότουρκων στην οθωμανική αυτοκρατορία. Η επανάσταση των Νεότουρκων πρόβαλλε αρχικά μια σειρά αιτημάτων αστικών μεταρρυθμίσεων και εκσυγχρονισμού, περιορισμού της απολυταρχίας κ.ο.κ. και ως τέτοια αντιμετωπίστηκε ευνοϊκά από την οικονομική και πολιτική ηγεσία, τόσο της μητροπολιτικής Ελλάδας, όσο και των Ελλήνων της Τουρκίας. Ωστόσο, το πραγματικό πρόσωπο του νέου καθεστώτος δεν άργησε να φανεί πίσω από το αρχικό προσωπείο των μερικών μεταρρυθμίσεων. Οι εργατικές και αγροτικές κινητοποιήσεις, που διεκδίκησαν την επέκταση των κοινωνικών αλλαγών και προς τα κατώτερα λαϊκά στρώματα, κατεστάλησαν βίαια από το στρατό.

Στο εθνικό ζήτημα, οι Νεότουρκοι έδωσαν ειδικό βάρος στην καλλιέργεια και έμφαση μιας τουρκικής εθνικής ταυτότητας, κηρύσσοντας μεν επισήμως την τυπική ισότητα για όλους - ανεξαρτήτως εθνότητας - μπροστά στο νόμο, στην ουσία όμως αρνούμενοι πως υπάρχει εθνικό ζήτημα στην Τουρκία, επιδιώκοντας σε μια πορεία να αφομοιώσουν με τη βία τις μειονότητες. Η τουρκική αστική τάξη διεκδικούσε το έθνος-κράτος της.

1914 Η Αυστροουγγαρία επιδίδει τελεσίγραφο στη Σερβία με αφορμή τη δολοφονία του Αρχιδούκα Φερδινάνδου στο Σεράγεβο. Ο Α’ Παγκόσμιος ιμπεριαλιστικός Πόλεμος είναι προ των πυλών.

1936 Η κυβέρνηση του Λαϊκού Μετώπου στη Γαλλία απαγορεύει την εξαγωγή όπλων και άλλου πολεμικού υλικού προς τη Δημοκρατική Ισπανία, που μάχεται κατά του Φράνκο.

1943 Λήγουν στο Καρπενήσι οι εργασίες του παιδαγωγικού συνεδρίου που άρχισε στις 20/7 με τη συμμετοχή 300 εκπαιδευτικών από τη Στερεά Ελλάδα.

1943 Στο χωριό Περτούλι Θεσσαλίας υπογράφεται συμφωνία μεταξύ του ΕΛΑΣ, του ΕΔΕΣ και του ΕΚΚΑ για την ίδρυση κοινού Στρατηγείου Ανταρτών.

1944 Ολοκληρώνονται στο χωριό Λάσπη Ευρυτανίας οι εργασίες της Συνδιάσκεψης 18 διδασκαλικών συλλόγων από τη Στερεά και τη Θεσσαλία με θέμα το ρόλο του διδασκαλικού κλάδου στον εθνικοαπελευθερωτικό αγώνα, το περιεχόμενο της παιδείας και των αναγνωστικών των σχολείων της Ελεύθερης Ελλάδας κ.ά.

1951 Πεθαίνει στη φυλακή ο στρατάρχης Φιλίπ Πετέν, που από ήρωας της Γαλλίας στη μάχη του Βερντέν (1916) κατέληξε ηγέτης της κυβέρνησης δοσίλογων του Βισί.

1952 Πραξικόπημα με πυρήνα το «Κίνημα των Ελεύθερων Αξιωματικών» πραγματοποιείται με επιτυχία στην Αίγυπτο με σκοπό την απομάκρυνση του βασιλιά Φαρούκ, την εγκαθίδρυση αστικής δημοκρατίας και τον τερματισμό της κυριαρχίας του βρετανικού ιμπεριαλισμού στην περιοχή.

Σαν σήμερα... 16 Ιούλη

Από τις μαζικές εργατικές διαδηλώσεις στην Πετρούπολη

1917 Στις 16-17 του μήνα πραγματοποιούνται μαζικές εργατικές διαδηλώσεις στην πρωτεύουσα της Ρωσίας Πετρούπολη, με βασικό σύνθημα «Όλη η εξουσία στα Σοβιέτ»!

1872 Γεννιέται ο Νορβηγός εξερευνητής Ρόαλντ Αμούνσδεν. Ήταν ο επικεφαλής της «Ανταρκτικής Αποστολής» (1910-1912) που έφτασε πρώτη στο Νότιο Πόλο.

1940 Ο Χίτλερ δίνει την εντολή για την προπαρασκευή της επιχείρησης «Θαλάσσιος Λέων» (απόβαση στη Βρετανία). Η επιχείρηση ωστόσο δεν υλοποιήθηκε ποτέ. Οι δυνάμεις που προορίζονταν για αυτή ενσωματώθηκαν τελικά στην επιχείρηση «Μπαρμπαρόσα» κατά της Σοβιετικής Ένωσης.

1941 Ιδρύεται το Εργατικό Εθνικό Απελευθερωτικό Μέτωπο (Εργατικό ΕΑΜ), προπομπός του ΕΑΜ. Το Εργατικό ΕΑΜ συγκροτήθηκε από την Ενωτική Γενική Συνομοσπονδία Εργατών Ελλάδας (ΕΓΣΕΕ), που βρισκόταν κάτω από την επιρροή του ΚΚΕ, τη Γενική Συνομοσπονδία Εργατών Ελλάδας (ΓΣΕΕ), που ακολουθούσε ρεφορμιστική γραμμή και τα επίσης ρεφορμιστικά Ανεξάρτητα Συνδικάτα που είχαν αποσπαστεί από τη ΓΣΕΕ (τα Ανεξάρτητα Συνδικάτα προσχώρησαν στο ΕΕΑΜ λίγο μετά την ίδρυσή του, το Σεπτέμβρη του 1941). Το Ιδρυτικό του ΕΕΑΜ υπέγραψαν εκ μέρους της ΕΓΣΕΕ ο Κώστας Λαζαρίδης (συνδικαλιστικό στέλεχος του ΚΚΕ και μέλος της ΚΕ. Εκτελέστηκε από τους Γερμανούς στις 13 Μάρτη του 1943), εκ μέρους της ΓΣΕΕ ο Γιάννης Καλομοίρης και εκ μέρους των Ανεξάρτητων Συνδικάτων ο Δ. Στρατής. Γενικός Γραμματέας του ΕΕΑΜ εκλέχτηκε ο Κ. Λαζαρίδης.

1942 Διαδηλώσεις κατά της κατοχής και της πείνας πραγματοποιούνται σε Αθήνα και Πειραιά.

1945 Σε ένα ερημικό οροπέδιο του Νέου Μεξικού, οι Αμερικανοί δοκιμάζουν με επιτυχία την πρώτη ατομική βόμβα, με το κωδικό όνομα «Αγία Τριάδα».

1946 Οι Θ. Σαπρανίδης και Γ. Καλέμης εκτελούνται στη Θεσσαλονίκη, καταδικασμένοι σε θάνατο. Τα δεδομένα, με τα οποία στοιχειοθετήθηκε η κατηγορία στο έκτακτο στρατοδικείο, ήταν η ανεύρεση σε χωράφι που ανήκε σε θείο του ενός κατηγορούμενου τεσσάρων όπλων και τετρακοσίων σφαιρών, καθώς και ότι «ήσαν πρώην ελασίται», ενώ ακόμη «υπήρχον πολλαί ενδείξεις ότι ούτοι ετέλουν εις επαφήν» με «συμμορία», αν και στη γύρω περιοχή δεν είχε συμβεί καμιά σύγκρουση ή επεισόδιο από τη μέρα των εκλογών της 3ης Μάρτη. Πρόκειται για τις πρώτες εκτελέσεις με το Γ’ Ψήφισμα “περί εκτάκτων μέτρων ασφαλείας”.

1969 Εκτοξεύεται το διαστημόπλοιο «Απόλλων 11» με πλήρωμα τους αστροναύτες Ν. Αρμστρονγκ, Μπ. Ολντριν και Μ. Κόλινς και προορισμό τη Σελήνη.

1989 Πεθαίνει ο Αυστριακός μαέστρος Χέρμπερτ φον Κάραγιαν.

Σαν σήμερα το...1876

Η συνδιάσκεψη των μελών της Α’ Διεθνούς στη Φιλαδέλφεια αποφασίζει τη διάλυσή της. Η δήλωση της διάλυσης που διαβάστηκε από τα ηγετικά στελέχη της Διεθνούς, Ζόργκε και Σπάιερ, έγραφε:

«ΣΥΝΤΡΟΦΟΙ ΕΡΓΑΤΕΣ,

Το Συνέδριο της Διεθνούς, που συνήλθε στη Φιλαδέλφεια, διέλυσε το Γενικό Συμβούλιο της Διεθνούς Ένωσης των Εργατών. Εξωτερική σύνδεση της οργάνωσης δεν υπάρχει πια.

"Η Διεθνής πέθανε!", θ' αναφωνήσει η αστική τάξη όλων των χωρών και με ειρωνεία ή χαρά θα αναφερθεί στις εργασίες αυτού του συνεδρίου σαν σε μια αναμφισβήτητη απόδειξη της ήττας του εργατικού κινήματος όλου του κόσμου. Ας μην επηρεαστούμε από τις κραυγές των εχθρών μας! Εγκαταλείψαμε την οργάνωση της Διεθνούς για λόγους που έχουν σχέση με την τωρινή πολιτική κατάσταση στην Ευρώπη, αλλά σε αντάλλαγμα βλέπουμε ότι η αρχή της οργάνωσης αναγνωρίζεται και υπερασπίζεται από τους προοδευτικούς εργάτες όλου του πολιτισμένου κόσμου. Ας δώσουμε στους συντρόφους μας εργάτες της Ευρώπης μια ανάπαυλα, για να σταθεροποιήσουν τις θέσεις τους στις ίδιες τους τις χώρες και θα είναι με βεβαιότητα σε θέση να παραμερίσουν τα εμπόδια που τους χωρίζουν από τους εργάτες άλλων περιοχών του κόσμου.

Σύντροφοι, ασπαστήκατε με ενθουσιασμό και αγάπη την αρχή της Διεθνούς, θα βρείτε τα μέσα για να ευρύνετε τον κύκλο των οπαδών της και χωρίς την ύπαρξη μιας Οργάνωσης, θα βρείτε νέους αγωνιστές που θα εργαστούν για την πραγματοποίηση των σκοπών της ένωσής μας. Οι σύντροφοι της Αμερικής σας υπόσχονται πως θα υπερασπίσουν και θα διαφυλάξουν με πίστη τις καταχτήσεις της Διεθνούς, σ' αυτή τη χώρα έως ότου πιο ευνοϊκές συνθήκες θα ενώσουν πάλι τους εργάτες όλων των χωρών στον κοινό αγώνα και έως ότου αντηχήσει πάλι, πιο δυνατά από κάθε άλλη φορά, η έκκληση:

"Προλετάριοι όλων των χωρών ενωθείτε!"».

Σαν σήμερα... 10 Ιούλη

Από το κίνημα των Νεότουρκων

1908 Ξεσπά το αστικοδημοκρατικό κίνημα των Νεότουρκων στη Θεσσαλονίκη. Η επανάσταση των Νεότουρκων το 1908 πρόβαλλε αρχικά μια σειρά αιτημάτων αστικών μεταρρυθμίσεων και εκσυγχρονισμού, περιορισμού της απολυταρχίας, κοκ., και ως τέτοια αντιμετωπίστηκε ευνοϊκά από την οικονομική και πολιτική ηγεσία, τόσο της μητροπολιτικής Ελλάδας, όσο και των Ελλήνων της Τουρκίας. Ωστόσο, το πραγματικό πρόσωπο του νέου καθεστώτος δεν άργησε να φανεί πίσω από το αρχικό προσωπείο των μερικών μεταρρυθμίσεων. Οι εργατικές και αγροτικές κινητοποιήσεις που διεκδίκησαν την επέκταση των κοινωνικών αλλαγών και προς τα κατώτερα λαϊκά στρώματα κατεστάλησαν βίαια από τον στρατό.

Στο εθνικό ζήτημα, οι Νεότουρκοι έδωσαν ειδικό βάρος στην καλλιέργεια και έμφαση μιας τουρκικής εθνικής ταυτότητας, κηρύσσοντας μεν επισήμως την τυπική ισότητα για όλους –ανεξαρτήτως εθνότητας- μπροστά στο νόμο, στην ουσία όμως αρνούμενοι πως υπάρχει εθνικό ζήτημα στην Τουρκία, επιδιώκοντας σε μια πορεία να αφομοιώσουν με την βία τις μειονότητες. Η τουρκική αστική τάξη διεκδικούσε πια το έθνος-κράτος της. Και στο πλαίσιο αυτό, το «εθνικό» υπήρξε άρρηκτα αλληλένδετο με την προσπάθειά της να κατακτήσει την οικονομική ηγεμονία, εκτοπίζοντας –μεταφορικά και κυριολεκτικά- από τον ανταγωνισμό τους Έλληνες και Αρμένιους ομολόγους της, πλην ανταγωνιστές της.

1509 Γεννιέται ο Γάλλος Θεολόγος Ιωάννης Καλβίνος, ένας από τους διαμορφωτές του δόγματος του Προτεσταντισμού.

1774 Ξεκινούν στην πόλη του Κιουτσούκ Καϊναρτζή της σημερινής Βουλγαρίας οι συνομιλίες μεταξύ της Ρωσικής και Οθωμανικής αυτοκρατορίας που καταλήγουν με την υπογραφή της ομώνυμης Συνθήκης. Με την Συνθήκη αυτή, η Ρωσία καθίστατο «προστάτης» των χριστιανικών πληθυσμών της Οθωμανικής αυτοκρατορίας. Ιδιαίτερη σημασία είχε το δικαίωμα χρήσης της ρωσικής σημαίας από τους Έλληνες εμπόρους και εφοπλιστές, γεγονός που έδωσε τεράστια ώθηση στην ανάπτυξη της ελληνόφωνης αστικής τάξης. Σε μια πορεία, στην οικονομική δύναμη που απέκτησε, προστέθηκαν η εθνική αφύπνιση-συνειδητοποίηση και η επαναστατική ψυχολογία: παράγοντες που οδήγησαν στην Επανάσταση του 1821.

1856 Γεννιέται ο σερβικής καταγωγής Αμερικανός επιστήμονας και εφευρέτης Νίκολα Τέσλα.

1860 Συγκροτείται το Συμβούλιο των Συνδικάτων του Λονδίνου, που έπαιξε το ρόλο ενός εθνικού καθοδηγητικού κέντρου για το συνδικαλιστικό κίνημα της Βρετανίας έως τη συγκρότηση του Κογκρέσου των Συνδικάτων (TUC) 8 χρόνια αργότερα.

1888 Γεννιέται στο Βόλο ο Ιταλός ζωγράφος Τζόρτζιο Ντε Κίρικο.

1929 Δύο χιλιάδες εργάτες του εργοστασίου Λιπασμάτων στον Πειραιά κηρύσσουν απεργία διαρκείας. Η αστυνομία και η ιδιωτική φρουρά του εργοστασιάρχη ανοίγουν πυρ κατά των απεργών, σκοτώνουν έναν και τραυματίζουν δεκάδες. Οι αρχές εξαφάνισαν τον νεκρό. Δεκάδες εργάτες συνελήφθησαν, 30 παραπέμφθηκαν σε δίκη, ενώ 11 καταδικάστηκαν σε διάφορες ποινές.

1940 Το Γαλλικό Κομμουνιστικό Κόμμα με μανιφέστο του χαράσσει το πρόγραμμα της «εθνικής κοινωνικής απελευθέρωσης» του Γαλλικού λαού. Την ίδια ημέρα, η Γαλλική Εθνοσυνέλευση συνεδρίασε στη μεγάλη αίθουσα του Καζίνο του Βισύ, και ενέκρινε τον «Συνταγματικό Νόμο» που παραχωρούσε «απόλυτες εξουσίες»  στον γηραιό ακροδεξιό στρατάρχη Φιλίπ Πεταίν. Η «Γαλλική Πολιτεία», αντικατέστησε την «Τρίτη Δημοκρατία». (Διαβάστε περισσότερα ΕΔΩ)

1943 Με την πρωτοβουλία και καθοδήγηση του ΕΑΜ ξεσπούν στη Θεσσαλονίκη μαχητικές λαϊκές διαδηλώσεις ενάντια στην επέκταση της Βουλγαρικής κατοχής. Στις διαδηλώσεις παίρνουν μέρος 50.000 άτομα, ενώ ανάλογες εκδηλώσεις πραγματοποιήθηκαν σε Κιλκίς και Λαγκαδά.

1943 Με πρωτοβουλία των κομμουνιστών συγκροτείται ο Αλβανικός Απελευθερωτικός Στρατός.

1943 Βρετανικά και Αμερικανικά στρατεύματα πραγματοποιούν απόβαση στη Σικελία. Έπειτα από 5 περίπου εβδομάδες, στις 17/8, η κατάληψη του νησιού είχε ολοκληρωθεί.

1944 Ξεκινά η επίθεση του Κόκκινου Στρατού στις κατεχόμενες από τους Ναζί χώρες της Βαλτικής.

1948 Τμήματα του Δημοκρατικού Στρατού Ελλάδας καταλαμβάνουν τη Φιλιππιάδα.

1953 Ο Γεώργιος Καρτάλης ιδρύει το Δημοκρατικό Κόμμα.

1956 Τα στελέχη του κυπριακού εθνικοαπελευθερωτικού κινήματος Μιχάλης Καραολής και Ανδρέας Δημητρίου εκτελούνται από τους Βρετανούς ιμπεριαλιστές δι’ απαγχονισμού. Στην Κύπρο πραγματοποιείται γενική απεργία.

1960 Η Σοβιετική Ένωση κατακτά το πρώτο Ευρωπαϊκό Πρωτάθλημα ποδοσφαίρου (Euro).

1966 Μεγάλο συλλαλητήριο σιτοπαραγωγών απ' όλη τη Βόρεια Ελλάδα στη Θεσσαλονίκη. Η αστυνομία επιτίθεται στους αγρότες για να διαλύσει τη συγκέντρωση. Συλλαμβάνονται 140 διαδηλωτές, εκ των οποίων οι 96 παραπέμπονται στον Εισαγγελέα.

1971 Αποτυχημένη απόπειρα ανατροπής του βασιλιά του Μαρόκου Χασάν από νεαρούς αξιωματικούς.

1972 Το Συνέδριο της ρεφορμιστικής Διεθνούς Ομοσπονδίας Ελεύθερων Εργατικών Συνδικάτων καταδικάζει με ψήφισμά του το καθεστώς της Χούντας. Ωστόσο, πολλά στελέχη της διατηρούν σχέσεις και επαφές με τους καθεστωτικούς συνδικαλιστές στην Ελλάδα.

1985 Το πλοίο «Ρέινμποου Γουόριορ» της οικολογικής οργάνωσης «Γκρίνπις» βυθίζεται στο λιμάνι του Οκλαντ της Νέας Ζηλανδίας. Το ναυάγιο αποδίδεται σε δολιοφθορά των γαλλικών μυστικών υπηρεσιών, με αποτέλεσμα να ξεσπάσει κυβερνητική κρίση στη Γαλλία
.

Σαν σήμερα... 25 Ιούνη

Αμερικανοί στρατιώτες προωθούνται στο μέτωπο της Κορέας

1950 Ως αποτέλεσμα της ιμπεριαλιστικής υποδαύλισης, ξεσπά ένοπλη σύγκρουση ανάμεσα στη Λαοκρατική Δημοκρατία της Κορέας και τη Νότια Κορέα. Στις 27/6 το Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ αποφασίζει την αποστολή στρατευμάτων για την υποστήριξη της Νότιας Κορέας, διεθνοποιώντας έτσι την πολεμική σύγκρουση. Στην ιμπεριαλιστική επέμβαση που ακολούθησε μετείχαν συνολικά 23 κράτη, ανάμεσά τους και η Ελλάδα. Τελικά, ο πόλεμος έληξε με την υπογραφή ανακωχής (27/7/1953) και τη διατήρηση των συνόρων των δύο κρατών στο ύψος του 38ου Παραλλήλου. Το κόστος της ιμπεριαλιστικής επέμβασης σε ανθρώπινες ζωές ήταν τρομακτικό. Σε σχεδόν 3.000.000 υπολογίζονται οι νεκροί ανάμεσα στον άμαχο πληθυσμό, αποτέλεσμα -μεταξύ άλλων- και των αδιάκριτων και ισοπεδωτικών βομβαρδισμών βορειοκορεατικών πόλεων από την αεροπορία των ΗΠΑ.

1795 Γάλλοι βασιλόφρονες και Βρετανοί στρατιώτες αποβιβάζονται στις Γαλλικές ακτές της Βρετάνης για να καταπνίξουν τη Γαλλική αστική Επανάσταση.

1826 Στη μάχη του Διρού οι, οπλισμένες με δρεπάνια, Μανιάτισσες σταματούν τους Αιγύπτιους του Ιμπραήμ, που έκαναν αιφνιδιαστική απόβαση για να πλαγιοκοπήσουν τους οχυρωμένους, στα στενά του Αρμυρού, Μανιάτες. Μετά από αυτό, ο Ιμπραήμ εγκατέλειψε κάθε σκέψη να πάρει τη Μάνη.

1876 Στη μάχη του Λιτλ Μπιγκ Χορν (25-26/6/1876), οι Ινδιάνοι Ντακότα, Τσεγιέν και Αράπαχο, κατατροπώνουν το 7ο Σύνταγμα Ιππικού των ΗΠΑ υπό τον συνταγματάρχη Κάστερ, ο οποίος πέθανε μαζί με τους 267 άνδρες του. Πρόκειται για μια από τις λίγες νίκες που πέτυχαν οι ιθαγενείς Αμερικανοί απέναντι στον επεκτατισμό των ΗΠΑ κατά το «Μεγάλο Πόλεμο των Σιού», το 1876.

1925 Στρατιωτικό πραξικόπημα εκδηλώνεται στην Ελλάδα. Ο στρατηγός Θεόδωρος Πάγκαλος ανατρέπει την κυβέρνηση Μιχαλακοπούλου και εγκαθιδρύει δικτατορία, την οποία επιχειρεί να καλύψει με κοινοβουλευτικό μανδύα, σχηματίζοντας κυβέρνηση στην οποία παρέχουν την εμπιστοσύνη τους όλα σχεδόν τα αστικά κόμματα.

1943 Σχεδόν 100.000 λαού διαδηλώνουν στην Αθήνα διαμαρτυρόμενοι για την εκτέλεση 106 κομμουνιστών στο Κούρνοβο. Οι διαδηλωτές απαιτούν το σταμάτημα των εκτελέσεων, των συλλήψεων και την κατάργηση της ομηρίας. Στις συγκρούσεις με τις δυνάμεις καταστολής έπεσαν νεκροί 15 διαδηλωτές, ενώ τραυματίστηκαν 75.

1944 Τμήματα του 16ου Συντάγματος του ΕΛΑΣ μπαίνουν στη Νάουσα, απομονώνουν τη γερμανική φρουρά και παίρνουν από το εργοστάσιο Λαναρά 220 φορτία ύφασμα, ρουχισμό και κουβέρτες.

1951 Εγκαινιάζεται η έγχρωμη τηλεόραση από το δίκτυο CBS στη Νέα Υόρκη.

1969 Στο Παρίσι πραγματοποιείται μεγάλη συγκέντρωση ενάντια στην παροχή όπλων στη Χούντα από τη Γαλλική κυβέρνηση.

1991 Η Σλοβενία ακολουθεί το παράδειγμα της Κροατίας, αποχωρεί από τη Γιουγκοσλαβία και διακηρύσσει την ανεξαρτησία της.

1997 Πεθαίνει ο Γάλλος ωκεανογράφος Ζακ Ιβ Κουστό.